این گونه ساختمانها که در پایان قرن ۱۹ در ایالات متحده به به وجود آمد دز طول قرن بیستم پیوسته بلندتر و بلندتر شد.همچنین نوع آن حالتی نمادین دارد که در هر جا قدرت اقتصادی و فن آوری یک کشور را مشخص میکند و رکورد جدید ارتفاعی چالشی برای ایجاد رکورد بعدی بوده است و مشابه مسافرت های فضایی اخیر که جنبه قدرت نمایی برای ملتها و دولت ها دارد علامتی موثر در نشان دادن پیشرفت نوع انسان در علم فن آوری و اقتصاد به شمار می آید.
تعریفی که برای معماری صنعتی میشود گوناگون و متنوع میباشد. ولی تعریف بسیار ساده ای میتوان برای آن بیان نمود استفاده از تکنولوژی های نوین و پیشرفته در ساخت و ساز به نوعی که معماری تر تبدیل به معماری خشک شود به مانند ماشین که از مونتاژ قطعات آن شکل میگیرد.
از محاسن معماری صنعتی میتوان به موارد زیر اشاره کرد
1- شکل گیری صنایع وابسته به موازات ساخت و ساز ها از مهمترین محاسن معماری صنعتی میباشد که باعث رونق اقتصادی و اشتغال زایی فراوان میگردد.
2- تبدیل معماری تر به خشک
3 – سبک شدن ساختمانها
4- سرعت بیشتر اجرا به لحاظ تبدیل شدن ساخت و ساز ها به روش مونتاژ قطعاتی که زمان تولید خود را در کارخانه های وابسته طی کرده و در محل فقط نصب میگردند.
5- استفاده از تکنولوژی کنترل بیشتری به معمار جهت استفاده از انرژیهای تجدید پذیر میدهد.
6- کارگران سنتی بیل به دست تبدیل به اپراتورها میشوند.
7- کنترل بیشتر اجرا همانند کنترل پروسه خط تولید یک کارخانه.
8- و در نهایت ارزان شدن کلی فرایند ساخت و ساز به شرطی که کلیه پروسه تولید یک ساختمان از طراحی تا اجرا از این چرخه خارج نشود. و در ادامه به سبک های مختلف معماری صنعتی میپردازیم.
شاید بتوان برج ایفل پاریس را اولین نماد این سبک معماری دانست چرا که برج ایفل با ۳۳۰ متر ارتفاع و اسکلت فلزی نمایان، نمادی از دستاوردهای تکنولوژی در عصر مدرن است.
معماری هایتک
در سال ۱۹۷۱، دو معمار جوان ایتالیایی تبار به نامهای ریچارد راجرز ساکن انگلستان و رنزوپیانو ساکن ایتالیا، در مسابقه طرح ساختمان مرکز ژرژپمپیدو در پاریس در بین ۶۸۱ شرکت کننده برنده اعلام شدند. نمای این ساختمان را مجموعهای از دودکشها، آبگردانها، لولههای تأسیساتی و ستونها، تیرها، بادبندها، راه پلهها و مسیرهای رفت و آمد تشکیل میداد. این معماران آغازگر سبکی در اروپا بودند که به نام های ـ تک یا تکنولوژی بسیار پیشرفته معروف گردید.
معماران این سبك تكنولوژی را دستاورد بزرگ مدرنیته و مهمترین عامل توسعه و پیشرفت در قرن بیستم میدانند. از نظر آنها، عصاره و مشخصه هر عصر در معماری آن دوره شكل كالبدی یافته است. به عنوان نمونه، معابد یونان باستان با آن نظم و تناسبات كامل هندسی، تبلور ذهنیت كمال گرای یونانیان باستان استو بناهای عظیم روم باستان، نمایش قدرت امپراتوری و حكومت سزارها میباشد و بالاخره كلیساهای سر به فلك كشیده گوتیك نمایش دهده قدرت كلیسا و ذهنیت قرون وسطا است.
به همین ترتیب، ساختمانهای امروز می باید نمایش دهنده عصارة فكری و تكنیكی عصر حاضر یعنی تكنولوژی باشد. نظریات و مبانی معماری مدرن و های ـ تك در اصول، بسیار به یكدیگر نزدیك است و میتوان گفت كه معماریهای ـ تك فرزند خلف معماری مدرن است. ولی از نظر شكلی تفاوتهای بین این دو مكتب معماری مشاهده میشود.
به طور كلی میتوان بیان كرد كه آن سادگی و بیپیرایگی كه در معماری مدرن وجود دارد در های ـ تك ملاحظه نمیشود واگر معماران مدرن در طرحهای خود ماشین را به نمایش میگذارند، معماران های ـ تك داخل ماشیین و اجزاء آن را نشان میدهند.
ریچارد راجرز در مصاحبه خود با تلویزیون بی بی سی این عقیده را چنین بیان میكند: «ایدههایی كه معماری میكنیم، از خیلی لحاظ ریشه در باورهای ما دارد و به این ربط پیدا میكند كه ما ساختمان را مثل یك كتاب بخوانیم. برای اینكه ساختمانی خوانا باشد، باید جریان ساختن آن قابل روئیت باشد. این شیوهای است كه ما معماری میكنیم و احساس ما این است كه این كار در گذشته هم انجام می شده است این موضوع اصلاً تازگی ندارد، كلیساهای عظیم گوتیك مثالی بسیار روشن است. زمانی كه آب از درون ناودان شرشر كنان تخلیه میشود، خیلی هیجان انگیز است. این بسیار روشن و خیلی خوانا است. این نوع معماری مورد علاقه من است.
علم همه ما را به هیجان میآورد. ما معماران عقیده داریم كه قرن حاضر قرن علم است، فیلسوفان نیز همین عقیده را دارند. منظورم از علم خیلی كلی است. ما شاهد انقلابات شگفت آوری در علم بودهایم و عقیده داریم كه علم و تحقیق عملی ما را با اخنگ معماری بهتر آشنا میكند و این مورد علاقه ما است كه میتوان به شكلی مفاهیم علمی را با تعبیر شاعرانهای طرح و تبیین كرد».
راجرز میگوید:«همانند كلیساهای گوتیگ، ما ساختار را نمایان میكنیم». و در جایی دیگر مینویسد:« تكنولوژی به ما كنترل بیشتری عرضه میكند و نه كمتر. ساختمانهای آینده بیشتر شبیه روبات خواهند بود تا معبد. مانند آفتاب پرست، آنها خود را با محیط پیرامون تطبیق میدهند«. شاید بتوان زیر بنای فكری این سبك را در جمله راجرز خلاصه كرد كه می گوید در عصر مُدرن باید در ساختمانهای مدرن زندگی كرد.
اصول فکری و طراحی این سبک را می توان در ده مورد ذیل خلاصه کرد:
۱/ بینش پوزیتیویسم و خوشبینی به علم و پیشرفت علمی و تکنیکی؛
۲/ نمایش تکنولوژی به عنوان عصاره و دستاورد عصر جدید؛
۳/ نمایش پروسه ساخت؛
۴/ شفاف نمودن، لایه لایه کردن و نمایش حرکت در ساختمان؛
۵/ نمایش ساختار و اجزاء درون بنا در نمای ساختمان؛ ۶
/ استفاده از رنگهای روشن وساده؛
۷/ سازه و ساختار به عنوان تزئینات؛
۸/ استفاده از اجزاء کششی سبک؛
۹/ جدا کردن بخشهای سرویس دهنده از قسمتهای سرویس شونده؛
۱۰/ طراحی بام ساختمان به عنوان نمای پنجم ساختمان
موضوعی كه لویی كان در دهة شصت عنوان كرد (بخشهای سرویس دهنده ـ قسمتهای خدماتی ـ از بخشهای سرویس شونده ـ قسمتهای سكونتی ـ مجزا شوند) هم اكنون یكی از موارد بسیار مهم در ساختمانهای های ـ تك است.
لذا داكتها، لولهها و اجزاء تأسیساتی ساختمان و به عنوان راه پله ها از بدنه اصلی ساختمان جدا میشوند. حسن این كار ـ بنا به نظر معماران های ـ تك سهولت تعمیر و نگهداری ساختمان است. به علاوه قسمتهای سرویس دهنده كه عمر نسبتاً كوتاهی دارند (یك الی بیست سال) از قسمتهای سرویس شونده كه عمر طولانی تری دارند(بیست الی هفتاد سال) به صورت دو قسمت مجزا از هم عمل میكنند. در اكثر ساختمانها، بام ساختمان به عنوان سطح پنهان و فراموش شده ساختمان فرض میشود، ولی در ساختمانهای های ـ تك ، بام سطح پنجم بنا است و كاملا طراحی میشود.
بخشهایی همچون برج های خنك كننده، آبگردانها، پمپهای حرارتی، داكتها، لولههای تأسیساتی، خرپاها، كابلهای سازهای و همچنین جرثقیل پاك كردن شیشهها و خرپشتتهها، همواره به عنوان بخش مهمی از ساختمان در روی بام طراحی میشوند. طرح این بخشها با توجه به چهارنمای دیگر انجام میشود و در معرض دید قرار میگیرد.
از دیگر معماران معروف این سبك میتوان از نورمن فاستر، مایكل هاپكینز نیكولاس گریمشاو و سانتیاگو كالا تراوا نام برد.
بر خلاف تصور عمومی، معماران های ـ تك به تاریخ علاقهمند هستند و خود را جدای از آن نمیدانند. ولی برداشت و نگرش آنها نسبت به تاریخ به كلی متفاوت از دیدگاه معماران پست مدرن از تاریخ است. ریچارد راجرز به عنوان نظریه پرداز اصلی سبك های ـ تك معتقد است كه « ساختمانهای عصر رنسانس در فلورانس شباهتی به بافت مجاور خود و معماری گوتیك قرون وسطا نداشتند، بلكه این معماری جلوهای از تبلور عصر جدید را نوید میداد». راجرز معتقد است كه « هر بنایی باید نمایانگر زمان خود باشد». به نظر وی در عصر تكنولو ژی نمیتوان در خانههای یونان باستان و یا قصرهای امپراتوری روم باستان زندگی كرد.
راجرز در نقد معماری پست مدرن مینویسد:« كسی نمیتواند معماری را با نماد قرار دادن درخت نخل، تخممرغ، پرندگان، و نظام هندسی معیوب شده یونانی و رومی كه از مبلمان فروشیهای چیپندیل خریداری شده، توسعه دهد. تمامی این موارد از خاستگاه و زمینه سیاسی،اجتماعی و تكنیكی خود مجزا شدهاند».
معماری اکوتک
امروزه درك کارهای این معماران ملاحظه می شود كه با استفاده از تكنولوژی ، سعی در ا ستفاده حداكثر از عوامل طبیعی هنچون آفتاب ، باد ، آبهای زیرزمینی و گیاهان برای تنظیم شرایط محیطی ساختمان دارند. لذا در معماری جدید آنها كه به نام اكو ـ تك (اكولوژی + تكنولوژی) خوانده میوشد ، تكنولوژی در مقابل طبیعت قرار ندارد ، بلكه در كنار و به موازت طبیعت برای بهرهبرداری هرچه بیشتر از امكانات محیطی و تأمین آسایش انسان جای دارد.
در كارهای اخیر معماران این سبك ، همواره در كنار عكسهای زیبای ساختمانهای آنها ، مقطعی از بنا وجود دارد كه در ان نحوه استفاده از عوامل اقلیمی با كمك تجهیزاتی همچونه دودكشهای هوا ، اینههای منعكسكننده پوستههای هوشمند ، گلخانهها ، پلههای شیشهای و تبادلكنندههای حرارتی نشان داده شده اس. شكل خود ساختمان در مقطع نیز با توجه به زاویه تابش آفتاب وسرعت و جهت باد ر فصول مختلف سال طراحی شده است.
معمارانهای ـ تك از پوسته ساختمان به عنوان پوست دوم نام میبرند. منظور از پوست اول ، پوست بدن انسان است. در كارخهای نورمن فاستر و رنزو پیانو پوست دوم همچون پوست اول به صورت هوشمند طراحی شده است. همچنان كه پوست انسان در مقابل سرما ، گرمای ، رطوبت و كوران هوا را از خود عكسالعمل نشان میدهد ، پوسته بعضی از ساختمانهای این دو معمار نیز در فصلها مختلف عكسالعمل مناسب در مقابل شرایط محیطی از خود نشان میدهند. با استفاده از شیشههای دو جداره ، كركرهها و عایقهای حراتری متحرك ، مواردی همچون میزان تابش آفتاب ، سایه ، كوران هوا و پرت حرارتی در طی روز و شب و در طی فصلهای سرد وگرم سال توسط یك سیستم كامپیوتری كنترل میشود.
راجرز از این ساختمانها به عنوان آفتاب پرست نام میبارد. موجودی كه خود را با شرایط مختلف محیطی تطبیق میده. راجرز در مورد ساختمانهای آینده چنین مینویسد: «جهت برآورده نمودن احتیاجات ساكنان بنا و حداكثر استفاده بهینه از انرژی ، بهترین ساختمانهای آینده به صورت پویایی با اقلیم مجاور خود ارتباط پیدا میكنند...
در معماری میكروالكترونهای پنهان از چشم وبیوتكنولوژی جایگزین سیستمهای مكانیكی خواهند شد....
ساختمانها ، شهر و اهالی آن همانند یك سیستم ارگانیك جداناپذیر ، در زیر چارچوب متحرك و متحول كه كاملاً دقیق و به اندازه طراحی شده قرار میگیرد.به جای تیرها ، ستونها وپانلها و سایر المانهای سازهای ، یك پوسته ممتد و به هم پیوسته جایگزین خواهد شد.
این روباتهای متحرك ، با استفاده از سیستمهای التونیك و بیوتكنولوژی ، بسیاری از خصوصیات ارگانیسمهای زنده را خواهد داشت... در مورد سازههای معماری ، سیستمهای انعكاسی با استفاده از دستگاه عصبی الكترونیك ، تغییرات محیطی را احساس خواهند كرد و همانند ماهیچههای بدن با منقبض و منبسط كردن خود، بار و نیروهای وارده را به قسمتهای مختلف كالبند بنا منتقل میكنند.
امروزه خلبانهای اتوماتیك میتوانند تمام قسمتهای مختلف هواپیما را به صورت بسیار دقیق و با عكسالعملی در ظرف چند صدم ثانیه كنترل كنند. این خلبانان الكترونیك با توجه به شرایط دائماً متغیر خارج وداخل هواپیما ، مستمراً شرایط ایدهآل پرواز هواپیما و آسایش مسافران را فراهم میكند. آینده فرا رسیده شاید نام اركانی ـ ك به معنای ارگانیسم و تكنولوژی ، نام مناسبی برای این سبك در اینده باشد. نورمن فاستر یکی از نامآورترین معماران عصر حاضر از چهرههای شاخص سبك اكو ـ تك است
برای دستیابی به اطلاعات بیشتر و دقیقتر و مقایسه تمامی آسمانخراشهای موجود در دنیا حتما به
سایت آسمان خراشها یه سر بزن مطمئن باش پشیمون نمیشی.
و تصویری از مرتفع ترین برج دنیا (برج دبی)
|
|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
محققان ايده جالب توجهي را دنبال ميكنند كه براساس آن ساختمانها با پوستةاي از نانولولهها پوشيده ميشوند.
به گزارش سرويس فنآوري ايسنا، هدف اين پروژه، يافتن راهکارهاي جديدي براي ساخت ساختمانهاي سبزتر و کممصرفتر است.
ايدة اوتگوي براي آينده «نانو منفذ-پوسته» (Nano Vent-Skin يا NVS) ناميده ميشود. طرح وي، پوشاندن ساختمانها با يک پوستة مشبک آلي است که از توربينهاي بادي ميکروني تشکيل شده است. چنين طرحي ساختمانها را سبزتر خواهد كرد.
اوتگوي به CNN گفت:«من به اين نتيجه رسيدم که به جاي تلاش براي ساخت اين توربينهاي بسيار بزرگ ـ که همواره نياز به بزرگتر كردن آنها وجود دارد ـ ميتوان از يک سيستم با مقياس کوچک استفاده کرد و آن را بر روي اشياء و ساختمانهاي کنوني نصب كرد. من تلاش کردم که اين ساختمانها را با پوششي که همانند يک گياه خزنده است، پوششدهي کنم.»
از آنجا که اوتگوي به دنبال ساخت سيستمي بود که صد در صد آلي باشد، به تحقيق دربارة فرصتهاي موجود در فنآوري نانو پرداخت.
يکي از ايدههايي که اوتگوي مطرح كرده آسمانخراشي با پوستة نانويي است.
اين ايده نشان ميدهد که چگونه «نانو منفذ-پوسته» ميتواند بر روي طرحها و ايدههاي جديد مورد استفاده قرار گيرد.
